an hệ giữa người Do Thái - Đức là một trong những vấn đề của lịch sử nhân loại. Nhờ đó, bảo tàng Do Thái ở Berlin được đánh giá là một trong những bảo tàng có chiều sâu nhất trên thế giới

Bước ra từ ga tàu điện ngầm Hallesches Tor, hướng về phía bắc 300m, khu nhà màu xám bạc với vẻ lạnh lẽo và huyền bí ẩn hiện sau những hàng cây chính là bảo tàng Do Thái.

Daniel Libeskind - kiến trúc sư chính của bảo tàng gọi tác phẩm của ông là “between the lines” (giữa hai lằn ranh). Mặt cắt ngang của bảo tàng có hình zig zag và được chia cắt bởi những đường thẳng. Trên mỗi bức tường bao bọc bảo tàng là những ô cửa sổ hình chéo được thiết kế không theo một trật tự nào cả. Những đường chéo ấy biểu tượng cho những vết thương mà người Do Thái đã phải chịu đựng khi những kỳ thị đổ dồn lên đầu họ trong lịch sử.

Ở ngay tầng trệt, sau khi bước vào bảo tàng, trước mặt khách tham quan là một ngã ba hướng đến ba con đường: “Con đường huỷ diệt”, “Con đường liên tục” và “Con đường tha hương”.

“Con đường tha hương” lưu lại giai đoạn những năm 1930. Trích đoạn một bài báo năm 1938 đã viết, “Với tất cả những người Do Thái hôm nay, một câu hỏi nhức nhối nhất là ở đâu và khi nào họ có thể nhập cư”. Vào những năm 1933 – 1941, có khoảng 280.000 người Đức gốc Do Thái chạy trốn khỏi chế độ Đức quốc xã hướng về Mỹ, Palestine, Anh, và những vùng xa hơn như Nam Phi hay cả Thượng Hải – Trung Quốc. Vì thế mà những địa danh này đã được vẽ lên tường trên “con đường tha hương”.

“Con đường huỷ diệt” gợi thêm nỗi đau xót của người Do Thái, chiếc máy may quay tay của người thợ may, cây đàn violon của chàng nghệ sĩ, cây giá nến bảy chân được trang trọng đặt ở đây. Cuối “con đường huỷ diệt” là “Tháp huỷ diệt”. Cánh cửa vào tháp bằng thép nặng và dày biểu tượng cho sự tù tội và chia cắt, bước vào trong lòng tháp là cái lạnh đến run người. Tháp chỉ là một căn phòng nhỏ vài mét vuông, không có hệ thống sưởi, được chiếu sáng bằng ánh sáng tự nhiên, âm thanh duy nhất là tiếng gió rít từ bên ngoài vọng vào. Nhà thiết kế Libeskind gọi nơi này là “trống rỗng của trống rỗng”, nơi tương lai là sự vô vọng đến tột cùng.

“Con đường liên tục” dắt người xem về nơi nổi tiếng nhất, ấn tượng nhất bảo tàng. Trước khi bước vào “Memory void” (khoảng không ký ức) là một căn phòng rộng lớn không trưng bày bất cứ vật gì. Người xem những tưởng đi sai lối, chỉ có tiếng “keng, keng” vang lên đâu đó phía cuối căn phòng. Sự sắp đặt của nghệ sĩ người Israel, Menashe Kadishman trong khu vực này là ký ức đầu tiên của nạn diệt chủng người Do Thái. Cái tựa đề “fallen leaves” (những chiếc lá rơi) mang ý nghĩa vượt qua những định mệnh đau đớn và niềm hy vọng cho mùa xuân mới đang đến. Dưới từng bước chân là những khuôn mặt khắc khổ, đau đớn được làm bằng sắt, xếp chồng lên nhau. Có những gương mặt người già, những gương mặt trẻ con, dù là gương mặt nào cũng đang há miệng kêu khóc. Đó chính là biểu tượng cho những nạn nhân người Do Thái của nạn diệt chủng và chiến tranh.

Tầng hai và tầng ba của bảo tàng là những giá trị vật chất và văn hoá còn lại của người Do Thái dưới chế độ độc tài Hitler. Rõ nét nhất là những hình ảnh về cuộc sống cơ cực, những cái chết không lý do, những chế tác khoa học... Yên lặng đến lạ kỳ là “khu vườn nhân chứng”, nơi khách tham quan được xem hình, đọc và nghe chính những nhân chứng lịch sử nói về sự mất mát của chính họ và những gì họ đã nhìn thấy.

Chỉ phải trả 2 eur, khách tham quan sẽ được phát iPod hướng dẫn tham quan. Ở mỗi địa điểm của bảo tàng đều có đánh số thứ tự trùng với số track trong máy nên người xem có thể tự tiếp thu mà không cần nhờ đến hướng dẫn viên.

Bảo tàng Do Thái nằm ở Lindenstraße 9-14, 10969 Berlin. Được thành lập năm 1933 và tạm đóng cửa năm 1938 vì chế độ phát xít Đức. Năm 1999, sau bao thăng trầm trong lịch sử, bảo tàng được tách ra độc lập và thiết kế bởi kiến trúc sư Daniel Libeskind để chuyên trưng bày về những gì liên quan đến người Do Thái. Từ năm 2001, bảo tàng mở cửa hàng ngày đón khách tham quan với giá vé phổ thông 5 eur và 2,5 eur cho sinh viên.

admin (Theo timnhanh.com)